B1LUBACH · 17 March 23:08
Valt het onderwijs nog te redden van AI? | LUBACH
Transcript
- Even iets heel anders.
- Er komen soms dingen op ons pad waar we even aan moeten wennen.
- Denk aan Fleur Agema als politiek duider in een talkshow.
- Richtingaanwijzers die zo... gaan.
- En dat er NOG een Maarten van Rossem is.
- Wat de fuck? Kortom,nieuwe dingen die je even moet verwerken.
- Uiteindelijk lukt het, maar het kost wel moeite.
- En hetzelfde geldt voor AI in het onderwijs.Opeens was het er.
- En nu is de grote vraag in het hele onderwijs: wat moeten we met AI?
- Want laten we eerlijk zijn...
- het is de grootste onderwijsrevolutie sinds de introductie van de passer.
- Toch? Hoefde je ineens geen potlood meer te slijpen...
- om Kevin in zijn nek te prikken.
- Had je gewoon een passer. Nou,AI is nu een tijdje in ons leven.
- ChatGPT bestaat nu een jaar of drie en mensen gebruiken het voor alles.
- Sollicitatiebrieven, sinterklaasgedichten...
- relatietherapie,de lekkerste recepten als je alleen prei en drop hebt.
- Voor alles.
- Maar in het onderwijs wordt het vooral gebruikt om mee te worstelen.
- Scholen worstelen met ChatGPT.
- Jongeren gebruiken chatbots, maar scholen worstelen ermee.
- Hoe een docent worstelt met ChatGPT.
- Er wordt wat afgeworsteld in het onderwijs.
- Bijna 90 procent van de middelbare scholieren gebruikt AI voor huiswerk.
- En ruim vier op de vijf studenten.
- Niet zo gek als je ziet hoeveel reclame ervoor werd gemaakt.
- Vooral in nieuwsprogramma's.
- Met dit programma is elke tekst een fluitje van een cent.
- Je tikt in wat je nodig hebt...
- en voor je een goede openingszin hebt kunnen bedenken...
- staat er 'n heel opstel op je scherm.
- Twee keer met je ogen knipperen en daar is ie dan.
- Een opstel dat zo richting de juf of meester kan.
- En als de opdracht duidelijk is ingevoerd...
- komt er een werkstuk uit over tijgers dat door jou geschreven lijkt.
- Ja,'Jeugdjournaal',leg die kinderen uit hoe ze de boel moeten belazeren.
- Dan alleen nog even lamineren...
- en je hebt een perfecte ID-kaart om sigaretten te kopen.
- Niet doen.Niet echt niet doen.
- Maar scholen en docenten worstelen dus met AI.
- Want als een chatbot je huiswerk kan maken...
- je profielwerkstuk kan schrijven of je scriptie,wat leer je dan nog?
- Staan docenten dan niet les te geven voor de chat z'n kut?
- Toch? Voor Jan met de korte prompt?
- Kunnen we er nog iets aan doen of is het onderwijs al niet meer te redden?
- We gaan het uitzoeken.Ik doe mijn jasje uit.Het is tijd voor...
- VO: Lubachs Diep Duik Donderdag.
- Ja,Diep Duik Donderdag.
- Zeker.En vandaag dus... Het dondert in de zaal.
- En vandaag duiken we dus diep in het gebruik van AI in het onderwijs.
- We gaan het hele onderwijs langs...
- en we beginnen,zoals iedereen, op de basisschool.
- Want ook daar is AI al best groot.
- De hele klas. Trouwens,in het verleden?
- Ja,ik,maar dan praat je wel echt over de jaren 20 of zo,hoor.
- Je moest wel,je had niks.Ja,Labubu's, maar dat was het dan ook.
- Maar goed, het wordt dus veel gebruikt.
- Veel kinderen in groep zeven en acht gebruiken ChatGPT.
- Bijvoorbeeld om een werkstuk te maken,een boekverslag...
- of om een presentatie voor te bereiden.
- OK,dus op de basisschool gebruiken ze al ChatGPT...
- voor hun werkstukken of boekverslagen.
- Waarschijnlijk leveren scholieren tegenwoordig dit soort dingen in.
- Thema's,leidmotieven en lexicale semantiek...
- in het vroege werk van Carry Slee, een verkenning.
- Door Jesper uit groep zes.
- Maar hoe gaan scholen hiermee om? Nou,dat is een beetje zoeken nog.
- Op de stelling 'Mijn school heeft richtlijnen voor verantwoord AI-gebruik'...
- zei de overgrote meerderheid van de leraren: Nee.
- En slechts drie procent zei: Ja.
- Volgens mij doen die gewoon interessant.
- O ja,ik heb ze gezien,hoor, die richtlijnen.Jullie niet? Grappig.
- Denk ik.Gaan we door naar het middelbaar onderwijs.
- Daar beginnen schooljaren tegenwoordig zo.
- Een nieuw schooljaar met ChatGPT.
- Leerling heeft de keuze: ga ik me nog inspannen?
- Vroeger was de keuze: neem ik de O'Neill-agenda of de Hitkrant-agenda?
- Nu is de vraag: ga ik uberhaupt iets doen?
- Want bijna 90 procent van de middelbare scholieren...
- gebruikt dus AI om huiswerk te maken.
- En daar hebben ze goede redenen voor.
- Ah.Hij is tenminste wel eerlijk,toch? Dan kun je niet van iedereen zeggen.
- Nee,tuurlijk niet, maar het zou kunnen.
- Leerlingen ontkennen het wel vaker.
- Ja,joh,naai even je klasgenoot erbij. Dit is gewoon 'ChatNSB'.
- Maar scholieren laten tegenwoordig dus hele verslagen schrijven door AI.
- En ik zit wel te denken: is dat niet gewoon plagiaat?
- Ja,dat is een goede regel.
- Maar voor docenten is dit echt lastig.
- Die moeten nu gaan bedenken hoe ze kunnen voorkomen...
- dat leerlingen hun opdrachten door AI laten maken.
- MAN: Leerlingen een artikel laten schrijven...
- over een historische gebeurtenis...
- of een belangwekkend persoon uit het verleden...
- is in het huidige AI-tijdperk zinloos.
- Ja,en lijfstraffen,he. Gaat ook weer helemaal terugkomen.
- Maar deze chef-kok heeft ook een nieuw soort opdrachten bedacht.
- Op zich wel slim bedacht.Totdat die leerlingen ook gaan omdenken...
- en de fouten eruit laten halen door AI.
- Dus ik weet niet of daarmee het hele probleem is opgelost.
- En voor docenten is het best heftig.
- Dan geef je al jaren les op je eigen manier.
- En opeens moet je door AI alles omgooien.
- Vroeger had je die ene leerling...
- die al het huiswerk door zijn oudere zus liet maken.
- En nu heeft de hele klas zo'n oudere zus en die weet echt alles.
- De wortel van 361, hoe je pannenkoek schrijft...
- maar ook hoeveel tapirs er wonen in Colombia.
- O ja,en soms lult ze opeens compleet uit haar nek.
- Zo is het nu vanwege AI en het gaat niet meer weg.
- MAN: En gewoon verbieden? -Nee,dat kan niet.
- En EEN ding,dat is heel leuk.Ik zeg: Jongens,je mag het niet gebruiken.
- En dan zitten ze 's avonds op hun studeerkamer en wat doen ze dan?
- Ja,maar daar gebruiken ze geen ChatGPT voor,toch?
- Dat doen ze gewoon nog ouderwets met de hand,denk ik.
- Maar ze heeft natuurlijk wel gelijk.
- Je kunt niet bij leerlingen thuis gaan checken of ze AI gebruiken.
- Waar dat al helemaal moeilijk wordt,is in het hoger onderwijs.
- Daar hadden studenten ook al vrij snel door wat AI kan.
- Ach,2023.
- De tijd dat ChatGPT gewoon nog 'die robot op internet' werd genoemd.
- Maar AI gebruiken in het hoger onderwijs is echt problematisch.
- Want iets zelf doen is waar het om draait in het hoger onderwijs.
- Zoals het schrijven van een scriptie.
- Maar hoeveel studenten doen dat nog zelf?
- Docenten van de Hogeschool Arnhem Nijmegen zeggen:
- We geven al twee jaar lang diploma's weg aan chatbots.
- En kunnen docenten hier dan niks aan doen?
- Merken ze dan echt niet of studenten AI gebruiken?
- Hij klinkt bijna opgelucht. Eindelijk iets fatsoenlijks te lezen.
- O,heerlijk.
- Maar als het zo opvalt,zou je zeggen: die pik je er zo tussenuit.
- Maar dat valt nog tegen,want de enige manier om te bewijzen...
- of iemand z'n scriptie met ChatGPT heeft geschreven...
- is door de student achter zijn laptop te betrappen.
- Er zijn AI-detectiesystemen,maar die komen nooit met keihard bewijs.
- Bovendien zijn er trucs om je teksten juist niet op AI te laten lijken.
- Mega update.Dit is hoe je plagiaat voorkomt met ChatGPT.
- Hier is een blog geschreven door Chat.
- En zoals je kan zien scoort hij nu nog hoog op plagiaat.
- Daarom gaan we naar paraphraser.io...
- om de tekst opnieuw te laten schrijven door AI.
- Als laatste stap laten we deze tekst nog herschrijven door Quillbot...
- voor optimaal resultaat.
- Controleer dit vervolgens nog EEN keer in GPTZero.
- En tada,hallo,plagiaatvrije tekst.
- Hallo,waarom ben je zo trots?
- Er is een hele industrie ontstaan rond het wegkomen met AI-gebruik.
- Je hebt ook nog Mensify.Hier, transformeer Nederlandse AI-tekst...
- naar ondetecteerbare, natuurlijke menselijke content.
- Mensify. Jongens,wat zijn we aan het doen?
- En het is een soort wapenwedloop...
- want de docenten zijn ook aan het opschalen.
- Acht detectieprogramma's.En dit is gewoon een docent filosofie.
- Ik denk wel: als jij AI gebruikt...
- en er is geen detectiesoftware die het ziet,heb je dan wel AI gebruikt?
- Weet niet.Het zijn niet alleen de studenten die valsspelen.
- Daarvoor gaan we even naar Belgie. In september vorig jaar...
- hield de rector van de universiteit van Gent haar inauguratiespeech.
- Daarin gebruikte ze een nep-citaat van Albert Einstein...
- dat door AI was gegenereerd.
- En zelf had ze dat op het moment van de toespraak nog niet door.
- 'Dogma is the enemy of progress.' Heeft Einstein nooit gezegd.
- Niet slim.Of zoals Schopenhauer al zei: Jemig,wat de hellie?
- Als de rector van een universiteit AI gaat gebruiken in haar speech...
- wat kun je dan nog van studenten verwachten?
- En even voor de zekerheid: ik bedoel echt niet dat AI altijd slecht is.
- Het kan ook heel nuttig zijn. Ook in het onderwijs.
- Op een Arnhemse vmbo-school gebruikten ze bijvoorbeeld...
- een soort AI-tool voor wiskundebijles.
- En die leerlingen zijn allemaal geslaagd.Dat is vet,toch?
- Het was een project van AI-aanjager Wim van der Schouw.
- Hier zie je hem,links.
- 74 jaar.Een oud-leraar die na zijn pensioen is teruggekeerd op school.
- Hier overleggen ze welke muziek ze onder hun TikTokdansje doen.
- Dit was trouwens in Arnhem, op de Maarten van Rossem-school.
- En dan denk je: hoezo heeft Maarten van Rossem een school?
- Zitten daar alle leraren en leerlingen zo van:
- 'Die Bush junior is natuurlijk een volstrekte malloot.'
- Mijn beste Maarten-imitatie. Maar nee.
- Ik moest even zoeken, maar die school is vernoemd...
- naar de veldheer Maarten van Rossum uit de zestiende eeuw.
- NOG een Maarten van Rossem. Dan zit ik op drie.Ik word gek.
- Tuurlijk kun je AI ook op een goede manier gebruiken.
- Maar wat er nu al jaren massaal gebeurt...
- namelijk dat leerlingen lekker ChatGPT gebruiken...
- om hun werkstukken en scripties te schrijven,is echt een probleem.
- Want steeds meer wetenschappers zeggen dat AI-gebruik...
- slecht kan zijn voor je kritisch denkvermogen.
- En dat is juist wat je kinderen wilt bijbrengen: zelfstandig denken.
- Dus als we natuurlijk zeggen: wie doet er nog een staartdeling?
- Dat doe je gewoon op je rekenmachine. En de weg zoeken?
- Daar gebruik je Google Maps of andere navigatieapparatuur voor.
- En nu is het zo dat je denken aan het uitbesteden bent.
- Dus onderzoekers in Cambridge hebben wel laten zien...
- dat mensen die iets moeten schrijven en dat doen met ChatGPT...
- hun brein minder goed stimuleren.
- Dus we verliezen onze kracht en niet in iets heel specifieks.
- Die staartdeling kan je denken: Nou ja,soit.
- Maar dit is echt wat wij zijn: denken.
- Ja,door AI verliezen we dat wat ons mens maakt.
- Namelijk: dat we kunnen nadenken.
- Mensen roepen: Pas op,computers worden net zo slim als mensen.
- Maar dat is niet moeilijk, want wij worden steeds dommer.
- En misschien denk je nog steeds: hoezo?
- Maar ook de OESO waarschuwt voor de risico's van AI in het onderwijs.
- Leerlingen en studenten kunnen door het gebruik van AI...
- veranderen in passieve consumenten en docenten in toezichthouders.
- Het klinkt overdreven,maar nogmaals: acht detectieprogramma's.
- Dat je met AI veel minder je hersenen gebruikt kun je ook gewoon zien.
- Op een basisschool in Alkmaar lieten ze twee groepen kinderen...
- een speech schrijven over klimaatverandering.
- De ene groep kreeg wel toegang tot ChatGPT en de andere niet.
- Eerst de groep met ChatGPT.
- Misschien volgende keer aan ChatGPT vragen wat voetballen ook alweer is.
- Maar OK. Die zijn gewoon na zes minuten klaar.
- Leuke middag,maar ik weet niet of ze nou iets geleerd hebben.
- Dan kijken we nu even naar de leerlingen zonder ChatGPT.
- Kijk,die hebben echt iets geleerd. Die gaan thuis sowieso vertellen...
- hoeveel liter water er nodig is voor papa's spijkerbroek.
- En nee,ik weet ook wel: we gaan AI niet tegenhouden.
- En ja,het heeft ook voordelen. Maar je moet wel keuzes maken.
- Je moet durven zeggen: OK,dit kan AI heel goed...
- en dit blijven we lekker zelf doen.
- Want als we geen oplossing vinden...
- dan wordt denken een hobby voor een klein groepje mensen.
- Net als suppen. Dat een paar mensen het doen...
- maar dat de meesten zoiets hebben van: waarom zou je?
- Ik vind het ook gek,want iedereen is zo obsessief met zijn lichaam bezig.
- Gezond eten,naar de sportschool, supplementen slikken...
- allemaal een jerrycan water drinken per dag,stappen tellen...
- even een stukkie rennen om het koppie leeg te maken.
- Weet je wat straks het probleem is? Het koppie is al leeg.
- Waarom hebben we niet die obsessie met het fit houden van ons brein?
- Dat is minstens zo belangrijk.
- Gelukkig ontdekten wij dat EEN ondernemer hier al mee bezig is.
- Goed zo.Let op je ademhaling,he. Let op die ademhaling.
- Rug recht houden. Rug recht,schouders laag.
- Dat is goed.En nou typen en typen.
- Goed.Lekker jongen.
- Hiervoor had ik een sportschool en dat liep op zich als een trein.
- Toen hoorde ik steeds meer: onderwijs gaat achteruit,de leesvaardigheid.
- Iedereen zit de hele tijd maar op zijn telefoon.
- En nu zitten we dus ook nog met dat hele ChatGTP.
- Dus toen dacht ik bij mijn eigen: Dennis... Want ik heet Dennis.
- Van: ja,daar zit wat.En toen ben ik dus die denkschool begonnen.
- Het heet dus SlimFit.Snap je?
- SlimFit.Heb ik helemaal zelf bedacht.
- Niks geen ChatGPT of wat dan ook. Beginnen we even met de warming-up.
- Gewoon rustig opstarten. Bepaal je eigen tempo.
- Ik vind zelf de brievenrubriek altijd heel lekker om erin te komen.
- Ik zeg altijd: Je moet minimaal 10.000 denkstappen per dag zetten.
- Lekker bezig,schat. Inleidinkje schrijven vandaag.
- Denk aan je voetnoten,he. 'Never skip' voetnoten.
- Het begint inmiddels wel aardig te lopen...
- en ik verwacht richting de zomer ook nog veel meer aanmeldingen.
- Ook omdat mensen het koppie 'summer ready' willen maken,denk ik.
- Je wilt niet straks op het strand staan en Einstein verkeerd citeren.
- Toch? We doen nu ook Bikram-studie. Dat is op woensdagavond.
- Dan gaat de thermostaat hier op 40 graden...
- en dan gaan we een uur lang academische teksten samenvatten.
- Dat voel je de volgende ochtend wel.
- En op vrijdag hadden we altijd pilates,maar dat is nu Aristoteles.
- OK,we gaan een speech schrijven...
- over klimaatverandering. Die gaan we helemaal zelf bedenken.
- OK,'let's type'. Heel goed.
- Blijven flowen,blijven gaan. Ja,hoor,ram die zinnen eruit.
- Kom op,niet gaan rusten, gewoon doorgaan.
- Kom op,volhouden, ook als je moe wordt.En... punt.
- Yes,toppers.Lekker.OK dan.
- Goed,lekker afdouchen. Goed drinken vandaag.
- Misschien nog een klein stukje schrijven op LinkedIn maar niks geks.
- Ook herstellen. Ik zie jullie woensdag.
- En dit was de show.Afleveringen zijn terug te kijken op Videoland.
- Fragmenten op YouTube. Dit was 'Lubach',ik was Arjen.
- Veel plezier met je weekend. We zien elkaar maandag