B1LUBACH · 17 September 05:00
Minder ambtenaren? Dit roepen kabinetten echt altijd! | LUBACH
Transcript
- Nog even over het kabinet, want die zijn al maanden op zoek naar geld.
- Ze moeten natuurlijk de begroting rondkrijgen.
- En waar komen ze dan mee?
- Nou, onder andere dit: ze gaan bezuinigen op het aantal ambtenaren.
- Ambtenaren.
- Klinkt geniaal, maar dit roepen kabinetten altijd en ik ben daar helemaal klaar mee.
- Niet omdat ik vind dat we meer ambtenaren moeten hebben.
- Weet ik veel, maar ze zeggen nooit hoe ze dan precies gaan snoeien.
- In het coalitieakkoord stond het ook al.
- Daar stond: we willen een minder omvangrijk ambtenarenapparaat.
- Klinkt ook ambtenarenapparaat.
- Klinkt alsof Leo van de belastingtelefoon een penis verkleining moet.
- Toch?
- Maar het betekent dus minder ambtenaren.
- Maar er stond dus nergens hoe?
- En ook gisteren bleef premier Jetten er vaag over.
- Die rekening moeten we met elkaar betalen.
- Bij de start van het kabinet hebben we toen gezegd: we gaan dat deels doen door de overheid kleiner en soberder te organiseren.
- Een kleine en sobere overheid.
- Dat klinkt altijd heel nobel.
- Dat als je moet bezuinigen, dat je dan ook naar jezelf kijkt.
- Dat je bijvoorbeeld zegt: laten we niet meer voor een ton een bezoekje brengen aan een marinefregat bijvoorbeeld.
- Maar nee, ze willen minder ambtenaren.
- En dit roepen kabinetten dus echt altijd.
- De overheid moet kleiner, soberder, slanker, schraler.
- Er gaat een dikke vette Ozempic spuit in en de kilootjes vliegen eraf.
- Maar hoe ze dat dan gaan doen, dat weten ze nooit.
- Hier jaren 90, eerste kabinet-Kok.
- Dat zei: de overheid moet kleiner en slagvaardiger.
- Minder ambtenaren dus.
- Maar wat gebeurde er?
- Het werden er juist veel meer.
- Daarna dacht Balkenende in 2003: weet je wat een goed idee zou zijn?
- Skateboarden.
- Dat is niet zo'n goed idee, maar maar ook minder ambtenaren.
- Toch lekken er beetje bij beetje wat ideetjes uit voor het mogelijke nieuwe kabinet van CDA, VVD en D66.
- Zo zouden er 20.000 ambtenaren worden ontslagen, meldde Volkskrant vanochtend.
- Ferry Mingelen in Den Haag.
- Klopt dat?
- Nee.
- O, nou dan niet.
- Nee, nee, nee.
- Er werden iets minder ontslagen.
- Maar die bezuiniging kwam er en het aantal ambtenaren daalde ook wel iets.
- Maar in 2007, Balkenende vier, steeg het alweer.
- En ik snap, minder is ook moeilijk.
- Na een tijdje minder ambtenaren krijg je altijd weer zin in ambtenaren.
- Zeker op een feestje na een paar biertjes.
- Nou, dan gaan we even naar 2010.
- Geert Wilders.
- De PVV wil ook een partij zijn die snapt dat er bezuinigd moet worden, maar dan vooral op de overheid.
- Met fors minder ambtenaren, bureaucraten en als het even kan ook minder bureaucratie.
- Ja, dit was nog in de try-out fase van zijn minder, minder uitspraak.
- Hij was toch een beetje aan het zoeken, want willen jullie meer of minder bureaucraten?
- Nee, niemand.
- Teckels dan?
- Meer of minder teckels?
- Nee, ook niet.
- Ik ga dit werkend krijgen.
- Let maar op.
- Let maar op.
- Nou, Wilders werd gedoogpartner in het kabinet-Rutte I.
- En dat kabinet wilde niet alleen minder ambtenaren, nee, die wilde bijna de hele politiek opdoeken.
- Dat doen we door minder ambtenaren.
- We gaan bijvoorbeeld ministeries samenvoegen.
- Maar we beginnen bij onszelf, namelijk fors minder politici.
- En we gaan de deelraden bijvoorbeeld afschaffen.
- En we gaan er ook voor zorgen landelijk dat er minder Tweede Kamerleden zijn, minder Eerste Kamerleden.
- Ja, dit was Rutte in zijn Marie Kondo fase.
- Ja, ministerie van Verkeer.
- Does it spark joy?
- Nee.
- Weg ermee.
- Nou, zijn plannen gingen niet allemaal door, maar in de jaren daarna daalde het aantal ambtenaren wel.
- Maar vanwege die bezuinigingen ging er daarna in de uitvoering van alles mis.
- En dat is ook niet zo gek, want met minder mensen wordt het werk niet per se makkelijker.
- Els, deze meneer heeft een heel ingewikkelde vraag over...
- Els?
- Els?
- Nou, dus vanaf 2016 hebben we toch weer meer ambtenaren aangenomen en sindsdien is het weer gigantisch gestegen.
- Tussen 2016 en 2024 bijna 50.000 ambtenaren erbij.
- En ik vind het allemaal prima, hè, maar dat zijn ook weer 50.000 toegangspasjes, 50.000 groeimokkels, 50.000 out of office replies op woensdag, donderdag en vrijdagmiddag.
- En hoe kan dat?
- Nou, deels omdat ze er zelf een potje van maken.
- Alleen al met de afwikkeling van het toeslagenschandaal zijn 2350 ambtenaren fulltime bezig.
- Dan heb je wel een flink schandaal, toch?
- Als er dik 2000 mensen nodig zijn om de schade te herstellen.
- Mijn record is 400.
- Maar het komt ook omdat de politiek allemaal grote ambities heeft, zoals meer maatwerk of beter toezicht.
- En dat betekent allemaal meer ambtenaren.
- Meer blauw op straat, dat zijn meer ambtenaren.
- En iedereen wil dat de overheid minder externe consultants inhuurt.
- Dus ja, maar dan moet je dus meer ambtenaren in dienst nemen.
- Maar toch blijven politici roepen dat het allemaal wel wat minder kan.
- Twee jaar geleden nog wilde het kabinet-Schoof een miljard bezuinigen op het ambtenarenapparaat.
- Minister Uitermark kwam er trots over vertellen op televisie.
- Waar kunnen we dingen efficiënter doen?
- Maar ook waar kunnen we keuzes maken en kunnen we met minder ambtenaren toe?
- Dus...
- Heeft u een idee hoe vaak dat in in regeerakkoorden heeft gestaan?
- Ja.
- Politici hebben dit al zo vaak geprobeerd dat ze gewoon worden uitgelachen door Nieuwsuur.
- En Marjolein Tweebeeke moest dan nog lachen, maar het Centraal Planbureau vond het iets minder grappig.
- Zij noemde de bezuinigingen op ambtenaren niet plausibel.
- Dat is CPB voor mijn reet.
- Nou, inmiddels zijn we met z'n allen twee jaar ouder en wijzer, zou je zeggen.
- We hebben de wilde Schoof jaren achter ons gelaten.
- Maar nee, nu wil het kabinet Jetten naast die een miljard van Schoof nog eens 1,4 miljard extra bezuinigen op ambtenaren.
- En wat zegt het Centraal Planbureau nu?
- Opnieuw mijn reet.
- Ik bedoel opnieuw niet plausibel.
- En waarom niet?
- Nou, het kabinet heeft geen duidelijke keuzes gemaakt waar ze dan precies mee willen stoppen.
- Ja, dan wordt het ook wel lastig inkrimpen.
- En ook de Raad van State zegt: bezuinigen?
- Prima, maar zeg dan waar je dat concreet wil doen.
- Precies.
- Wil je, wil je juristen ontslaan?
- Economen?
- Wil je minder rapporten over wijkverpleging?
- Moet de gemeente Almelo weg?
- Dat zeggen ze niet.
- En ook nu dus weer.
- Want wat in de Miljoenennota staat: het kabinet zet verder in op een vermindering van het aantal ambtenaren, maar er staat niet hoe.
- Ze schrijven ook nog: dit kabinet kiest daarom voor een vermindering van het aantal ambtenaren.
- Ja, maar hoe dan?
- Volgende stuk.
- Het kabinet werkt via de taskforce Slagvaardige Overheid aan een hervorming van de rijksdienst met minder complexe wet- en regelgeving en streeft naar een kleiner ambtenarenapparaat.
- Ja, zeg dan hoe?
- Het enige dat ik lees is dat er weer een taskforce vol ambtenaren is bijgekomen.
- Oké, nieuwe regel.
- Als een politicus zegt minder ambtenaren, dan moet hij ook zeggen hoe en wie.
- En ik kan het wel even voordoen.
- Zal ik het even voordoen?
- Oké, let op kabinet.
- Kijk.
- Oké, ik ga bezuinigen.
- Ik ga mijn redactie kleiner maken.
- Minder personeel.
- Hoe ga ik je vertellen?
- Ik ga Jan-Paul ontslaan.
- JP, kom er maar even bij.
- JP, kom er maar even bij.
- Ja, dit zag je niet aankomen misschien.
- Het was...
- Het was lachen, maar ik moet je laten gaan.
- Mag ik even je spullen allemaal?
- Even je porto en je...
- Wat heb je allemaal?
- Toegangspasje of zo?
- Je hebt ook een Lubach-trui aan.
- Is dat mijn hoofd?
- Ja, doe die trui maar even uit.
- Ja.
- Nee.
- Sorry.
- Ja.
- Ja.
- Doe maar even uit.
- Lubach shirt ook uit.
- Ja, dat is ook ja.
- Kijk, zo doe je dat.
- Zo doe je dat.
- Ja.
- Zo doe je dat.
- Een beetje zonde, want JP was echt heel goed.
- Maar nu is mijn punt wel duidelijk.
- Nog een applausje voor JP.
- Doei.
- Doei, JP.