Terug naar video’s
B1NOS Journaal in Makkelijke Taal · 4 maart 18:00

Olie en gas duurder door oorlog, niet snel genoeg nieuwe huizen en proef met meer ijs op noordpool

Dit kanaal laat de video alleen op YouTube zien. Het transcript en de woorden staan hier nog wel.

Bekijk op YouTube

Transcript

  • Goedemiddag.
  • Dit is het NOS Journaal in Makkelijke Taal van woensdag 4 maart
  • en ik ben Iris de Graaf.
  • In dit Journaal laten we zien...
  • welke gevolgen de oorlog in Iran heeft hier in Nederland.
  • We vertellen waarom het te vaak niet lukt om nieuwe huizen te bouwen.
  • En het gaat over smeltend ijs op de Noordpool...
  • en hoe een Nederlands bedrijf daar iets aan wil doen.
  • We beginnen met nieuws over de oorlog in Iran, en de landen...
  • daaromheen.
  • Die oorlog heeft ook hier in Nederland gevolgen.
  • Benzine tanken en de energierekening kunnen een stuk duurder worden.
  • Dat heeft te maken met olie en gas.
  • Gas wordt bijvoorbeeld gebruikt bij het koken.
  • Of voor het verwarmen van een huis.
  • En van olie wordt bijvoorbeeld benzine gemaakt.
  • Olie en gas zijn dus belangrijke brandstoffen.
  • Als daar minder van is, gaan de prijzen omhoog.
  • Afgelopen weekend begonnen de Verenigde Staten en Israël...
  • een oorlog tegen Iran.
  • Ze willen dat het land stopt met het maken van gevaarlijke wapens.
  • Maar Iran vecht terug.
  • En dat doen ze bijvoorbeeld door ervoor te zorgen...
  • dat er minder olie en gas naar andere landen gaat.
  • Iran valt daarom plekken aan...
  • waar olie en gas uit de grond worden gehaald.
  • Ook dreigen ze schepen aan te vallen die die brandstoffen vervoeren.
  • Die schepen varen op dit stuk zee.
  • Aan de ene kant ligt Iran.
  • En aan de andere kant liggen landen die veel olie en gas hebben.
  • Schepen halen die olie en gas op...
  • en brengen het naar de rest van de wereld.
  • Het is dus een belangrijk stuk zee waar heel veel schepen varen.
  • Hier is dat goed te zien. Het zijn de rode stipjes.
  • Iran dreigt de schepen aan te vallen als ze door dit smalle stuk varen.
  • De straat van Hormuz.
  • Aan beide kanten liggen daarom nu een heleboel schepen te wachten.
  • Door alle onrust hier, krijgen landen minder olie en gas.
  • En daardoor worden die brandstoffen steeds duurder.
  • Ook in Nederland stijgen de prijzen.
  • Even benzine tanken of je huis verwarmen, kan dus meer gaan kosten.
  • Op dit moment is er nog niets te merken aan je energierekening.
  • Maar als deze oorlog langer duurt, kan de rekening wel omhooggaan.
  • Gemeentes hebben beloofd meer huizen te bouwen.
  • Ze zouden er de afgelopen jaren meer dan 350.000 bijbouwen.
  • Maar dat zijn er veel minder geworden.
  • Van elke 4 huizen die gebouwd zouden worden, ging er 1 niet door.
  • Gemeentes willen wel extra bouwen. Ze maakten ook plannen.
  • Maar toch kwamen er veel te weinig nieuwe huizen bij.
  • Zoals in Elburg. Daar lukte dat ook niet.
  • In die stad zouden 360 nieuwe huizen komen...
  • vertelt deze vrouw van het gemeentebestuur.
  • Hoeveel zijn het er geworden? 120. Veel te weinig.
  • Hier kwam dat doordat er veel nesten van steenuilen zijn.
  • Een beschermde vogel. En dan mag je niet bouwen.
  • Plaatsen met veel dieren in de buurt...
  • hebben vaker problemen met nieuwbouw.
  • Het is hier prachtig wonen, maar om echt groot aan het bouwen te komen..
  • Het is hier prachtig wonen, maar om echt groot aan het bouwen te komen..
  • is wel een uitdaging. En dat heeft te maken met de mooie omgeving.
  • Maar er zijn meer problemen...
  • waardoor het bouwen van nieuwe huizen niet lukt.
  • Die problemen hebben te maken met stikstof.
  • Dat zit in de uitlaatgassen van bouwmachines.
  • Het kan slecht zijn voor de natuur.
  • Vlakbij natuurgebieden mag je daarom niet bouwen.
  • Ook stijgen de kosten van bouwmaterialen.
  • Daardoor worden huizen soms te duur om nog te bouwen.
  • Maar het vaakst wordt er niet gebouwd...
  • omdat mensen in de buurt bezwaar maken.
  • Zij zeggen dus: wij willen niet dat op die plek wordt gebouwd.
  • En daar proberen sommige gemeentes juist meer rekening mee te houden.
  • Door goed met mensen in de buurt te praten, voor ze gaan bouwen.
  • Zoals in de gemeente Nieuwegein.
  • Daar bouwden ze de afgelopen jaren 100 huizen meer...
  • dan ze eerst van plan waren.
  • De gemeente heeft veel contact...
  • met mensen in de buurt van de bouwplekken.
  • Dat helpt heel erg, vertelt een vrouw van de gemeente.
  • Duidelijk maken waar we voor staan. En dat dingen ook nodig zijn, he.
  • We hebben woningen nodig en dat begrijpt ook iedereen.
  • Mensen maken dan minder snel bezwaar, zegt de gemeente.
  • Daarnaast is bouwen in Nieuwegein ook makkelijker...
  • omdat de stad niet dichtbij natuurgebieden ligt.
  • Een Nederlands bedrijf is bezig met een proef op de Noordpool.
  • Ze willen daar iets doen aan het smeltende ijs.
  • Het bedrijf heeft een groep deskundigen...
  • naar de Noordpool gestuurd.
  • Met sneeuwscooters hebben ze grote waterpompen meegenomen.
  • Die gaan water dat onder het ijs zit omhoog pompen om te laten bevriezen.
  • Deze onderzoeker legt uit waarom ze dat doen.
  • Het uiteindelijke doel is om het ijs wat dikker te maken...
  • waardoor er minder ijs in de zomer wegsmelt.
  • Dat gaat zo: Het water wordt omhoog gepompt.
  • Dat water bevriest dan bovenop het ijs en zo wordt dat ijs extra dik.
  • Zo dik, dat het in de zomer niet helemaal weg smelt...
  • denken de onderzoekers.
  • Dat is belangrijk want het ijs op de Noordpool...
  • kaatst licht van de zon terug.
  • Zonder dat ijs wordt het veel sneller warm op de aarde.
  • Het smelten van het ijs op de Noordpool...
  • versterkt dus de opwarming van de aarde.
  • En dat opwarmen van de aarde, noemen we klimaatverandering.
  • Maar het smelten van het ijs op de Noordpool is niet de enige reden.
  • Auto's en fabrieken gebruiken brandstof...
  • en daarbij komen gassen vrij. Die gassen komen in de lucht terecht.
  • En houden warmte vast. Daardoor verandert het klimaat.
  • Door die klimaatverandering wordt het warmer op de aarde.
  • Daardoor valt op sommige plaatsen veel meer regen...
  • en zijn er dus meer overstromingen. Andere plekken worden veel droger.
  • Daardoor is er geen landbouw meer mogelijk. De zeespiegel stijgt.
  • Dat betekent dat het water in de zee hoger staat.
  • Landen als Nederland moeten dan de dijken hoger maken...
  • om overstromingen te voorkomen.
  • En doordat de aarde warmer wordt, smelt dus ook ijs op de Noordpool.
  • Dat proberen de onderzoekers dus tegen te houden.
  • Wij helpen de natuur een handje...
  • om het ijs net wat sneller te laten groeien.
  • Als je nu meer ijs in stand houdt...
  • dan gaat dat ook die opwarming tegen.
  • Ze testen nu eerst met een paar waterpompen.
  • En als dat werkt...
  • dan wil het bedrijf een veel groter gebied gaan onderspuiten.
  • En dan het weer.
  • Vandaag was het zonnig en zeer zacht
  • Vanavond is het helder en 6 tot 10 graden.
  • Morgen schijnt de zon weer volop en wordt het 14 tot 19 graden.
  • In dit Journaal...
  • ging het over de stijgende gasprijzen door de oorlog in Iran.
  • We vertelden waarom er te weinig huizen worden gebouwd in Nederland.
  • En we lieten zien dat een Nederlands bedrijf probeert...
  • het ijs op de Noordpool dikker te maken.
  • Dit was het voor nu.
  • Morgen is er weer een NOS Journaal in Makkelijke Taal. Tot dan.
Olie en gas duurder door oorlog, niet snel genoeg nieuwe huizen en proef met meer ijs op noordpool - Nederlandse video met transcript (B1)