B1NOS Journaal in Makkelijke Taal · 5 mei 03:05
Monument beklad met rode verf, vakantiegangers overleden op schip en dolfijn aangespoeld
Dit kanaal laat de video alleen op YouTube zien. Het transcript en de woorden staan hier nog wel.
Bekijk op YouTubeTranscript
- Goedemiddag.
- Dit is het NOS Journaal in Makkelijke Taal van maandag 4 mei.
- Ik ben Jeroen Tjepkema. In dit journaal vertellen we...
- dat het Nationale Monument op de Dam is ondergesmeerd met rode verf.
- Het gaat over een schip waarop drie vakantiegangers zijn overleden.
- We laten zien...
- dat er een witsnuitdolfijn is aangespoeld op het strand.
- En na deze onderwerpen is er een speciale uitzending...
- over Dodenherdenking.
- Daarin vertellen we wie er worden herdacht op 4 mei.
- We beginnen met nieuws over het Nationaal Monument in Amsterdam.
- Dat is vies gemaakt met rode verf.
- Het monument staat op de Dam in Amsterdam.
- Schoonmakers waren vanaf vanochtend bezig de rode verf te verwijderen.
- Ook was er met verf het woord genocide op het monument geschreven.
- Dat betekent een massamoord op een volk.
- Een paar actievoerders zeggen dat zij het gedaan hebben...
- omdat ze vinden dat er te weinig aandacht is voor mensen...
- die doodgaan door de oorlog van Israël tegen Gaza.
- De politie doet onderzoek. Er zijn nog geen mensen aangehouden.
- Bij het monument is vanavond de Nationale Herdenking.
- Dan worden alle slachtoffers herdacht...
- van de Tweede Wereldoorlog en van de oorlogen daarna.
- Veel mensen reageren geschrokken op de rode verf.
- Het is afschuwelijk dat het gebeurd is.
- Gewoon zo van ja dat doe je niet, het is het Nationaal Monument.
- Dat ga je niet lopen besmeuren.
- Inmiddels is het monument weer schoon.
- Premier Rob Jetten zegt dat we vandaag met respect...
- stil moeten staan bij oorlogsslachtoffers.
- Aan het eind van deze uitzending hoor je meer over de herdenking...
- in Amsterdam en op andere plekken in het land.
- We gaan verder met nieuws over dit schip.
- Twee Nederlanders die aan boord waren zijn doodgegaan...
- en ook een Duitser. En er zijn ook mensen erg ziek geworden.
- Het komt waarschijnlijk door een virus.
- Het schip is van een Nederlandse reisorganisatie.
- Op dit moment ligt het stil in het water.
- Er zijn zo'n 150 mensen aan boord, uit allerlei landen.
- Ze waren bezig met een vakantiereis langs eilanden...
- met bijzondere dieren. Die reis duurde drie weken.
- Die begon hier in Zuid-Amerika.
- En ging over de oceaan langs verschillende plekken...
- naar Kaapverdië, een groep eilanden. Daar ligt het nu dus voor de kust.
- Er zijn meerdere passagiers aan boord ernstig ziek.
- Ze hebben snel hulp nodig, zegt de reisorganisatie.
- Deskundigen denken dat de problemen komen door het hantavirus.
- Ratten en muizen kunnen die ziekte bij zich hebben...
- en op mensen overdragen. Of dat op het schip is gebeurd...
- of op één van de eilanden, is nog niet duidelijk.
- Kaapverdië wil niet dat de passagiers aan land komen.
- Ze moeten op het schip, in hun kamer blijven.
- De Nederlandse regering wil mensen gaan ophalen...
- en naar huis of een ziekenhuis brengen.
- Wandelaars hebben op het strand een witsnuitdolfijn gevonden.
- Dat is bijzonder, want deze soort leeft normaal heel ver weg.
- Het dier leefde nog en is naar een speciale dierenopvang gebracht.
- De dolfijn lag op het strand van Egmond aan Zee.
- Wandelaars vonden het dier daar gisteravond.
- Ze waarschuwden hulpverleners.
- Die zorgden ervoor dat de dolfijn nat bleef, omdat-ie anders doodgaat.
- De dolfijn is door hulpverleners in een speciale wagen...
- naar een opvang gebracht.
- Het dier terugduwen in zee kon niet.
- De hulpverleners moeten eerst uitzoeken...
- of de dolfijn niet ziek is en of hij nog kan zwemmen.
- Want dolfijnen kunnen onderwater niet ademen, vertelt een deskundige.
- Als een dolfijn op het strand terechtkomt...
- dan krijgt-ie al heel snel heel veel last van zijn spieren.
- Als je hem dan terug in zee zou duwen, dan zinkt-ie...
- en kan-ie niet meer naar boven zwemmen...
- om lucht te ademen met zijn blaasgat.
- Dus dan zou het dier verdrinken en dat willen we natuurlijk niet.
- Dus we brengen hem eerst naar ons dolfijnenziekenhuis...
- om hem beter te maken en daarna kunnen we hem weer naar zee brengen.
- De dolfijn wordt hier nu onderzocht.
- Het is altijd spannend. Het kan elk moment nog verkeerd gaan.
- Het dier zit hier nu nog maar een dag, maar tot zover gaat het goed.
- Dit was het nieuws van vandaag.
- We gaan nu verder met een extra uitzending.
- Dit is een speciale uitzending van het NOS Journaal in Makkelijke Taal.
- Vandaag, op 4 mei is de Dodenherdenking in Nederland.
- Op deze dag herdenken we elk jaar...
- de slachtoffers van de Tweede Wereldoorlog.
- En alle mensen die daarna zijn omgekomen in oorlogen.
- In het hele land zijn er herdenkingen.
- In Loenen was vanmiddag een herdenking...
- op het Nationaal Ereveld.
- Met muziek en toespraken stonden mensen stil...
- bij de slachtoffers van oorlogen.
- Op de begraafplaats...
- liggen bijna 4000 Nederlandse slachtoffers begraven.
- Het zijn militairen en andere mensen die zijn omgekomen...
- tijdens de Tweede Wereldoorlog of in een oorlog daarna.
- De nichtjes Paula en Zilla herdenken hun opa.
- Hij werkte op een schip...
- dat tijdens de Tweede Wereldoorlog werd geraakt door een raket.
- Het is wel heel bijzonder dat we nu met z'n allen bij zijn graf staan.
- In Amsterdam is vanavond de Nationale Herdenking.
- Hier zie je beelden van vorig jaar.
- De koning en koningin zijn daar elk jaar bij.
- Zij leggen een krans van bloemen voor de slachtoffers.
- Ook andere mensen leggen kransen en er zijn toespraken.
- Alle herinneringen en emoties komen samen...
- tijdens de Nationale Herdenking.
- Veel mensen vinden het belangrijk om erbij te zijn.
- Of ze kijken de herdenking op tv.
- In bijna elke gemeente in Nederland is een herdenking op 4 mei.
- Om de slachtoffers te herdenken...
- is het om acht uur vanavond op veel plekken twee minuten stil.
- (hij speelt het taptoe-signaal)
- Na deze muziek begint de twee minuten stilte.
- Het is niet alleen stil bij herdenkingen...
- maar ook op werkplekken, bij verenigingen en op de weg.
- Ook hangen veel mensen hun vlag halfstok.
- Dat is een teken van rouw en respect.
- Op 4 mei herdenken we dus alle slachtoffers...
- die zijn omgekomen sinds de Tweede Wereldoorlog.
- Tijdens de Tweede Wereldoorlog waren de nazi's de baas in Duitsland.
- Ze veroverden een groot deel van Europa, ook Nederland.
- Dat gebeurde in 1940.
- Hun leider was Adolf Hitler.
- Hitler vond dat sommige groepen mensen minder waard waren.
- Hij vond dat zij geen recht hadden om te leven.
- Zoals Joden, Roma, Sinti, maar ook bijvoorbeeld homo's...
- en mensen met een beperking.
- Veel van deze mensen werden opgepakt.
- Ze werden opgesloten in kampen en vermoord.
- Op deze foto's zie je een aantal slachtoffers.
- De meeste slachtoffers waren Joods.
- Zes miljoen Joden zijn vermoord.
- Mensen die tegen de nazi's waren, liepen ook gevaar.
- Bijvoorbeeld mensen die Joden hielpen.
- Als de Duitsers daarachter kwamen...
- werden ze opgepakt of doodgeschoten.
- Ook kwamen mensen om het leven door bommen of bij gevechten.
- Op 5 mei 1945 was de oorlog in Nederland afgelopen.
- Daarom is het op 5 mei Bevrijdingsdag.
- En de dag daarvoor, op 4 mei, herdenken we dus.
- Om stil te staan bij de slachtoffers van de oorlog...
- liggen er door heel Europa dit soort stenen.
- Het zijn er meer dan 100.000 en er komen er elk jaar meer bij.
- In Nederland liggen ze ook in veel steden en dorpen.
- Op de stenen staan namen van slachtoffers...
- uit de Tweede Wereldoorlog.
- Ook in Bennekom liggen de stenen.
- Ze worden struikelstenen genoemd...
- omdat mensen die erlangs komen erover struikelen.
- Niet echt, maar met hun gedachten.
- Op de stenen staan de namen...
- van de slachtoffers van de Tweede Wereldoorlog.
- Mensen denken even aan de slachtoffers van de oorlog...
- als ze op de stenen de namen van slachtoffers zien.
- Bij het huis van Bea liggen drie struikelstenen.
- Deze stenen liggen hier voor Ernst Lucas, Natalie Lucas...
- en hun kleine zoontje Robert.
- Het gezin Lucas was Joods...
- en moest zich daarom tijdens de oorlog verstoppen...
- voor de Duitse politie.
- Uiteindelijk moesten zij onderduiken...
- en zij zijn bij mijn grootouders in het huis gaan onderduiken.
- Ze zijn verraden en de Duitse politie is gekomen...
- om ze te arresteren.
- Ze zijn alle drie vermoord.
- Met de stenen hoopt Bea dat zij niet vergeten worden.
- Wat we merken is dat als mensen een wandelingetje maken...
- dat ze toch even blijven stilstaan.
- Even kijken welke namen erop staan.
- En kinderen zijn er vooral ook erg in geïnteresseerd...
- en kijken naar het steentje van Robert...
- en zien dat hij pas vijf jaar is geworden, en dat doet ze wat.
- Deze standaardjes hebben we gemaakt om de foto's in te zetten.
- Op speciale dagen komen ze bij de struikelsteentjes te staan.
- Op 4 mei denk je er nog weer extra aan.
- Dan denk ik aan hoe ze aan hun eind zijn gekomen.
- En dat opa eigenlijk zijn leven heeft gewaagd...
- om hen veilig te houden en dat dat niet gelukt is.
- Dat is wel heel verdrietig.
- En dat de steentjes er liggen en dat er herdenkingen zijn, doet veel.
- Nabestaanden van de slachtoffers zijn blij...
- dat ze door de struikelstenen niet vergeten worden.
- In deze speciale uitzending lieten we zien...
- dat mensen in het hele land vanavond 2 minuten stil zijn.
- We vertelden over de slachtoffers van de Tweede Wereldoorlog.
- En het ging over struikelstenen.
- Bea vertelde dat ze die belangrijk vindt...
- zodat we de slachtoffers van de oorlog niet vergeten.
- Bedankt voor het kijken en nog een fijne avond.